Şu sıralar oldukça duyduğumuz dezenfektansız dışarı çıkmayın,marketlerdeki ürünler dezenfekte ediliyor mu acaba gibi herkesin ağzında dolaşan laflar peki nedir bu dezenfekte etmek, neden dezenfektan kullanmalıyız biraz anlatıyım. Dezenfeksiyon enfeksiyon kaynağı olmasını önleyecek düzeyde bir nesneyi veya ortamı mikroorganizmalardan arındırma işlemidir.Yani doğru şekilde dezenfekte edip doğru dezenfektanı kullanırsak ortamımızda enfeksiyon yapacak mikroorganizma bulunmamış oluyor.Sterilizasyon ise ortamın tüm mikroorganizmalardan uzaklaştırma işlemidir. Yani sterilizasyon dezenfeksiyonu kapsar gibi düşünebiliriz. Tıbbi cihazlar kullanılırken sterilizasyon-dezenfeksiyon işlemlerine de çok dikkat edilir.
Dezenfeksiyon amacıyla kullanılan kimyasal maddelere dezenfektanlar denilir. Dezenfektanlar selektiviteleri(seçicilikleri) en düşük ve bunun sonucu olarak antimikrobiyal spektrumları en geniş ilaç grubudur. Bu cümleyle ne anlatmak istiyorum dezenfektan kullandığımızda tüm patojen mikroorganizmaları öldürmek istiyorum etki ettikleri mikroorganizmalar geniş olsun ve seçicilik yapmasın tüm patojenleri öldürsün istiyorum. Kullanan üzerinde toksik etkiye sebep olurlar bu yüzden oral(ağız) veya ıv(ıntravenoz-damaryolu) olarak kullanmayız lokal uygulama yaparız.Yani tüm vücuda versek dezenfektanı damarlar temizlenir kurtuluruz covid-19dan diye bir şey yok. Dezenfektanlar mikroplar üzerinde öldürücü etkilerine göre yüksek-orta-düşük düzey dezenfektanlar olarak sınıflandırılırlar.Vücudumuzdaki mikroorganizmaların da dezenfektanlara karşı gösterdiği direnç farklıdır. Aynı düşük düzey dezenfektan kullanarak zarflı virüsleri öldürebiliyorken mantarlara etki etmeyebilirim.Şanslıyız corona virüs zarflı bir RNA virüsüdür yani aslında mikroorganizmalar arasında dezenfektanlara en dirençsiz ve düşük düzey dezenfektanla bile öldürebileceğimiz bir virüs. En fazla toksik etkili dezenfektan borik asittir. Ameliyatlarda, açık yaralarda en fazla kullanılanı ise povidon-iyottur(batikon). Ucuz olması,ciltte tahrişi en az, toksik özelliklerinin az olması sebebiyle alkollü dezenfektanlar tercih ediyoruz. Virüs yapısında proteinler bulunur ve alkoller proteinlerin yapısını bozarak virüslerin çoğalmasını engellerler. Aslında etkileri güçlüdür fakat hızlı buharlaşma özelliğini de göz ardı edemeyiz.Etil alkolun %70 konsantrasyonu dezenfaktan için kullanılabilir ve konsantrasyonun yükselmesi etkinliği azaltır. Fakat alkol proteinleri çökeltmesi nedeniyle açık yarada ve mukozada kullanılmamalıdır .İzopropil alkol de kullanılır ve daha az uçucu olması sebebiyle etil alkolden daha etkindir. Şu aralar kimsenin elinden düşürmediği kolonyalar hacimce %40-45 etil alkol, iyonize su ve koku verici esanstan oluşur. Alkol oranının zarflı virüsü etkileyebilcek düzeyde olması son birkaç aydır bizi kolonya bağımlısı yaptı. Eczaneden aldığımız cilt dezenfektanlarında da aynı oranda etil alkol %20-30 oranında da izopropil alkol bulunuyor. Evde kendi dezenfektanımızı yapmamız belirli kontroller yapılamayacağından çok sağlıklı değildir. Dezenfektanlar virüsleri öldürüyor ama ciltte bıraktığı kuruluk hissi ufak da olsa çok kullanımda tahriş etmesi nedeniyle sadece su ve sabunun olmadığı koşullarda kullanmak uygundur.Unutmayalım ki hiçbir ürün el yıkama ve sabunun yerini tutmaz.
Bize Ait Bir Şeyler 